Account aanvragen

Single-use plastics: laatste ontwikkelingen in Nederland

Uiterlijk 3 juli 2021 moet de richtlijn single-use plastics in Nederland geïmplementeerd zijn. Veel is er ondertussen al bekend, maar ook is het (nog steeds!) wachten op de richtlijnen van de Europese Commissie met een uitleg over 'Wat is plastic?', 'Wat is de reikwijdte van deze richtlijn?', 'Welke producten vallen er nu precies onder?', 'Wat is eenmalig, wat is meermalig?', enzovoorts. 

In Nederland zal de implementatie van de Europese SUP-richtlijn zijn beslag krijgen in zowel de Wet Milieubeheer (op basis van een nieuw besluit gebaseerd op de SUP directive) en het Besluit Verpakkingen (wijzigingen te publiceren uiterlijk per 5 januari 2022). Het Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat doet ondertussen zeer haar best om alle Nederlandse stakeholders geïnformeerd te houden, ondanks de gebrekkige stroom aan informatie uit Brussel. Wat is er op dit moment, 24 maart, bekend?

3 juli 2021
Sanne Westra van het ministerie heeft onlangs in een webinar van het KIDV alles nog eens zoveel mogelijk op een rijtje gezet. Dus het handelsverbod voor eenmalige plastic producten van EPS, het handelsverbod op alle oxo-degradeerbare plastic producten, en het handelsverbod op bestek en rietjes voor éénmalig gebruik treedt per 3 juli 2021 in werking. Vanaf die datum moeten alle andere plastic producten en verpakkingen voor éénmalig gebruik van een markering worden voorzien. Dat mag tot 4 juli 2022 nog met stickers, daarna moet het direct op of aan het product zijn aangebracht. Nota bene: ondanks de vertraging worden er geen afwijkingen toegestaan. De markering moet in ieder geval de taal bevatten van de lidstaat waar het product op de markt wordt gebracht. Meerdere talen mogen dus wel. En voor de volledigheid: kunststof producten voor meermalig gebruik behoeven sowieso géén markering!

Bestaande voorraden van vóór 1 juli 2021, onduidelijk is wat de feitelijke datum inwerkingtreding is, vallen niet onder de scope van de SUP-richtlijn. Ze hoeven derhalve ook niet gemarkeerd te worden! Maar dan moeten ze wel voor die datum op de Nederlandse markt zijn gebracht. Voor vragen over 'op de markt brengen' i.h.a. verwijst het ministerie bij gebrek aan specifieke duiding naar de Blauwe Gids van de Europese Commissie.



Voorlopige duiding van begrippen
Ondanks dat de nadere uitleg van de Europese Commissie nog ontbreekt, lijkt er bij de uitleg voor 'Wat is een plastic?' gewerkt te worden met de definitie 'alle niet-natuurlijke mono- of polymeren, inclusief natuurlijke polymeren die chemisch zijn gewijzigd, exclusief natuurlijk polymeren die ongewijzigd worden toegepast'. Dat zou betekenen dat natuurlijke cellulose niet als plastic wordt gekwalificeerd, maar viscose wel. Dit zal pas echt duidelijk worden na een uitspraak hierover van de Europese Commissie.

Op dezelfde manier lijken de contouren van 'meermalig versus eenmalig' zich af te tekenen. Het gaat daarbij niet alleen om de claim, maar ook om de feitelijke eigenschappen die al vanuit het oorspronkelijke ontwerp te herleiden moeten zijn. Met andere woorden, een product dat nu voor éénmalig gebruik is, maar in de praktijk toch meermalig gebruikt zou kunnen worden, kwalificeert niet als meermalig. Een product dat door materiaalkeuze en eigenschappen vanaf het ontwerp voor meermalig gebruik is bedoeld wel, zoals bijvoorbeeld vaatwasmachinebestendig bestek en servies.

Uitgebreide producenten verantwoordelijkheid (UPV)
Dit is een onderdeel van de SUP-richtlijn dat voor verpakkingen, draagtasjes en drinkbekers in 2023 zijn beslag zal krijgen. Het ministerie wil dit vastleggen in een Ministeriële Regeling, die uiterlijk 5 januari 2022 gepubliceerd zal worden.
Dit vereist dat er vooraf een publieke consultatie en een MKB-Regeldruktoets plaatsvindt. Dit betekent dat het ministerie voor de zomervakantie een concept gereed moet hebben. Daarom is er nu al een stakeholderoverleg opgestart, in een nauwe samenwerking tussen het ministerie en RWS. NRK Verpakkingen is hier nadrukkelijk bij betrokken, ofschoon de UPV zich primair richt op de verpakkende industrie enerzijds en 'de gebiedsbeheerders' anderzijds. Via een nog in te richten organisatie, die hier tussen wordt geplaatst, moet de verpakkende industrie gaan betalen voor het daadwerkelijk opruimen van zwerfvuil in de publieke ruimte en voor de campagnes om de consument bewuster te maken hoe met het afval van hun producten om te gaan. 

Het ministerie heeft ervoor gekozen om het deze keer niet via een convenant, maar via een Ministeriële Regeling vast te leggen, mogelijk wel in combinatie met een Algemeen Verbindend Verklaring. Hierin zal ook een belangrijke rol zijn weggelegd voor een deugdelijk systeem van monitoring.

KIDV
Tot slot verwijzen wij nog graag naar de website van het Kennisinstituut Duurzame Verpakkingen. Hier is veel praktische informatie over de SUP-richtlijn te vinden, inclusief een beslisboom
 





« Terug naar vorige pagina

Contact

Loire 150 – Castellum
gebouw C - Synthesium
2491 AK Den Haag
Postbus 420
2260 AK Leidschendam

Tel. 070-444 06 60
info@nrkverpakkingen.nl


     


© NRK Verpakkingen 2021